De kracht van sociale overwaarde

Voorwoord Raak februari

Mensen willen graag anderen helpen. Het mooie daarbij is dat zelden of nooit wordt gevraagd ‘Wat krijg ik daarvoor terug?’. Mensen vinden het blijkbaar gewoon leuk om iemand een stapje verder te helpen.

Nochtans heb ik de indruk dat we collectief hebben afgeleerd om anderen om hulp te vragen. Steeds vaker denken en zeggen mensen ‘Ik moet het zelf oplossen, zo hoort het’. Twee vooroordelen houden mensen tegen.

Vooroordeel 1: “Voor wat hoort wat”

Mensen helpen zit in onze genen. We hebben elkaar nodig om te overleven. Toch vragen we vandaag niet graag anderen om hulp. Door ons kapitalistisch systeem hebben we een ‘voor wat hoort wat’-samenleving gecreëerd. Iets zomaar doen, kan niet meer. Mensen zijn daarom bang om bij iemand in het krijt te staan. Want wie weet bestaat er wel zoiets als een sociale bankrekening.

 

‘Ik hoop dat het voor iedereen normaal wordt om elkaar te helpen'

Vooroordeel 2: “Hulp vragen is een teken van zwakte”

Fouten maken en falen, daar voelen we ons niet zo goed bij. Misschien komt dat door ons schoolsysteem, waarin het aantal fouten wordt opgeteld. We durven niet snel toe te geven dat we iets niet kunnen of niet weten. Maar geef toe: hoe meer je leert, hoe meer je beseft dat je weinig weet.

De twee bovenstaande aannames zijn fout. En dus: durf hulp te vragen. Want er is zo veel sociale overwaarde. Wat zegt u? Sociale overwaarde is de overvloed aan bezit, kennis en kunde in onze maatschappij die we niet of onvoldoende benutten. Sociale overwaarde is dat wat te veel is of wat gemist kan worden, terwijl het op een andere plek wel gebruikt kan worden. Dat kunnen materiële zaken zijn, maar niet zo goed ideeën, toegang of vormen van hulp.

Er is gelukkig veel op deze wereld, maar helaas ligt het vaak onbenut op de verkeerde plek. Als we al deze sociale overwaarde nieuw leven inblazen, gaan we de wegwerpcultuur tegen en werken we aan een waardevollere, duurzamere wereld. Want misschien is de grootste armoede in het Westen wel dat we onze kennis en materiële rijkdom niet eerlijk verdelen. Dat zegt althans de Nederlandse auteur Nils Roemen.

Ik hoop dat het voor iedereen weer normaal wordt om elkaar te helpen. Dat alle bezit en kennis eerlijker verdeeld is, zodat sociale overwaarde verdwijnt.

Delen