Allerzielen

Voorwoord Raak november


Misschien hebben ze bij jou ook al aangebeld: kinderen, griezelig verkleed, die snoep komen vragen. Op 31 oktober is het immers Halloween, een feest dat de laatste jaren ook bij ons aan populariteit heeft gewonnen. Heel wat mensen staan vrij sceptisch tegenover dit feest. ‘Overgewaaid uit Amerika’ en ‘Gestimuleerd door de handel, om meer te verkopen tussen de zomer en Sinterklaas’, hoor je wel eens.

Nochtans, Halloween heeft een langere traditie dan je wel zou denken. Bij de Kelten begon het jaar op 1 november. Daarmee was hun 31 oktober dus oudejaarsavond. Ze legden voedsel voor de deuren om de goede geesten aan te trekken en droegen maskers om de boze geesten te weren. In de 19de eeuw vermengden deze Keltische tradities zich met de christelijke tradities. Op Allerzielen gingen de christenen toentertijd immers – in lompen gehuld – rond in de dorpen, om te bedelen voor zielencake. In ruil voor rozijnenbrood baden ze voor de doden. Een vroege voorloper van ‘trick or treat’, dus.

Hoe dan ook, de eerste dagen van november zijn geschikt om even na te denken over dood en verlies. Iedereen maakt in zijn leven het verlies van een dierbare mee: een partner, een ouder, een broer, zus of een kind. Soms komt het verlies heel onverwachts, soms komt het na een periode van ziekte. Dat is moeilijk en brengt veel verdriet en pijn met zich mee. Misschien denk je zelfs dat je leven nooit meer zo goed zal worden als het was toen hij of zij nog leefde. Maar er komt een tijd dat je je weer beter zult voelen. En er komt zelfs een tijd dat je leven weer goed zal zijn, hoewel je die persoon altijd zult blijven missen. Rouwen is het zoeken van je eigen antwoord op het verlies van een dierbare. Je probeert je aan te passen aan een nieuwe situatie: een leven zonder de andere. Hoe je omgaat met verlies, is voor iedereen anders. Je reactie is nooit gek of vreemd. Ieder verwerkingsproces is uniek en heeft een ander verloop.

Al is omgaan met verlies en de doden ook sterk cultureel bepaald. Bij ons sieren grote, kleurrijke potten chrysanten voor enkele weken het anders zo desolate en grijze kerkhof. In Midden- en Zuid-Amerika worden de doden heel uitbundig herdacht. Families gaan naar het kerkhof met tassen vol eten en drinken. Ze versieren de graven met bloemen en slingers. Op Allerzielen is het een gezellige boel op de begraafplaats. Voor ons lijkt dat misschien wat gek, maar het sluit wel aan bij de oude traditie om goed voor de geesten van de doden te zorgen. Zo laat je zien dat die er nog gewoon bij horen. Misschien feesten ze zelfs mee.

Wim Verlinde, algemeen voorzitter kwb